Η Σαρακοστή δεν είναι απλώς μια διατροφική αλλαγή.
Είναι μια ψυχική διαδικασία.
Στην παράδοση της Σαρακοστή, ο άνθρωπος καλείται να αφαιρέσει. Να περιορίσει. Να στερηθεί. Όμως ψυχολογικά, κάθε στέρηση ενεργοποιεί κάτι βαθύτερο: την επιθυμία.
Και εκεί αρχίζει το ενδιαφέρον.
- Η Στέρηση δεν είναι Πάντα Απώλεια
Όταν αφαιρούμε κάτι από τη ζωή μας – τροφή, συνήθειες, υπερβολές – εμφανίζεται ένα κενό.
Το ερώτημα είναι: τι κάνουμε με αυτό το κενό;
Η στέρηση μπορεί:
- να γίνει τιμωρία
- να γίνει έλεγχος
- να γίνει άρνηση
- ή να γίνει χώρος επίγνωσης
Ψυχολογικά, η ώριμη στέρηση δεν είναι αυτοκαταπίεση. Είναι η ικανότητα να αντέχω ότι δεν τα έχω όλα.
- Σαρακοστή και Έλεγχος
Για κάποιους, η νηστεία γίνεται μηχανισμός ελέγχου.
«Θα αποδείξω ότι μπορώ να πειθαρχήσω».
Όμως όταν η πειθαρχία μετατρέπεται σε αυστηρότητα, τότε η στέρηση δεν καθαρίζει. Σκληραίνει.
Η υγιής νηστεία δεν αφορά το σώμα μόνο.
Αφορά τον τρόπο που σχετιζόμαστε με την απόλαυση.
Μπορώ να απολαύσω χωρίς ενοχή;
Μπορώ να στερηθώ χωρίς θυμό;
- Η Επιθυμία Γίνεται Πιο Καθαρή
Όταν κάτι απουσιάζει, η επιθυμία αποκαλύπτεται.
Δεν είναι τυχαίο ότι η Σαρακοστή προηγείται της Ανάστασης.
Ψυχολογικά, κάθε περίοδος εσωτερικής απογύμνωσης προηγείται μιας νέας ταυτότητας.
Η αποχή από το «πολύ» μας φέρνει πιο κοντά στο «ουσιώδες».
- Η Σιωπή της Σαρακοστής
Η Σαρακοστή έχει έναν ιδιαίτερο ρυθμό:
λιγότερο θόρυβο, περισσότερη εσωτερικότητα.
Σε ψυχικό επίπεδο, αυτό είναι μια πρόσκληση:
- να δούμε τι μας καταναλώνει
- να αναρωτηθούμε τι μας λείπει πραγματικά
- να ξεχωρίσουμε την ανάγκη από την παρόρμηση
Συχνά δεν πεινάμε για φαγητό.
Πεινάμε για νόημα.
- Η Μεταμόρφωση δεν Γίνεται με Βία
Η Σαρακοστή δεν είναι αγώνας αντοχής.
Δεν είναι διαγωνισμός ηθικής.
Είναι μια διαδρομή από το «έχω» στο «είμαι».
Αν η στέρηση γίνεται με θυμό, θα επιστρέψει ως υπερβολή.
Αν γίνεται με συνείδηση, θα γεννήσει μεταμόρφωση.
Ένας Ψυχολογικός Ορισμός της Σαρακοστής
Σαρακοστή είναι η περίοδος όπου:
- επιτρέπω στο κενό να μιλήσει
- αντέχω την απουσία
- δεν καλύπτω αμέσως την επιθυμία
- αφήνω χώρο για κάτι πιο αληθινό να αναδυθεί
Και ίσως τελικά δεν πρόκειται για το τι δεν τρώμε.
Αλλά για το τι δεν αντέχουμε να νιώσουμε.
Η Σαρακοστή είναι μια εσωτερική άσκηση.
Όχι για να γίνουμε πιο «καλοί».
Αλλά για να γίνουμε πιο αληθινοί.
Και καμιά φορά, η μεγαλύτερη νηστεία
είναι να σταματήσουμε να καταναλώνουμε
ό,τι μας απομακρύνει από τον εαυτό μας.

ΜΑΡΙΑ ΔΗΜΟΥ
Ψυχοθεραπεύτρια Λακανικού Ψυχαναλυτικού προσανατολισμού